जिनिव्हा, स्वित्झर्लंड / AfricaWire.IO / – नऊ देशांमध्ये पिवळ्या तापाचे ६७ रुग्ण आढळल्यानंतर जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) आफ्रिकेत या रोगाचा प्रादुर्भाव सुरूच राहण्याचा इशारा दिला आहे. १ जानेवारी ते १२ ऑक्टोबर २०२६ या कालावधीत १८ मृत्यूंसह या रुग्णांची नोंद झाली आहे. बुर्किना फासो, कॅमेरून, मध्य आफ्रिकन प्रजासत्ताक, कोट डी'आयव्होर, घाना, गिनी, लायबेरिया, नायजेरिया आणि टोगो हे देश प्रभावित झाले आहेत. जागतिक आरोग्य संघटनेने प्रादेशिक स्तरावर सार्वजनिक आरोग्याचा धोका मध्यम आणि जागतिक स्तरावर कमी असल्याचे मूल्यांकन केले आहे.
कोट डी'आयव्हरला सर्वाधिक फटका बसला असून, २३ सप्टेंबरपर्यंत येथे ३० रुग्ण आणि १० मृत्यूंची नोंद झाली आहे, म्हणजेच मृत्यूदर ३३% आहे. हे रुग्ण सात प्रदेशांतील नऊ जिल्ह्यांमध्ये पसरले होते, त्यापैकी १८ रुग्ण बौनकानी जिल्ह्यात होते. बुर्किना फासोमध्ये १५ रुग्ण आणि ३ मृत्यूंची नोंद झाली, तर कॅमेरूनमध्ये ९ रुग्ण आणि १ मृत्यूची नोंद झाली. घानामध्ये ४ रुग्णांची नोंद झाली, त्यापैकी ३ जणांचा मृत्यू झाला.
नायजेरियामध्ये ४ रुग्ण आणि १ मृत्यू, मध्य आफ्रिकन प्रजासत्ताकमध्ये २ रुग्ण, तर गिनी, लायबेरिया आणि टोगोमध्ये प्रत्येकी १ रुग्ण आढळला. लायबेरियाने २३ सप्टेंबरपर्यंत आपल्याकडील रुग्णाची नोंद केली. जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) म्हटले आहे की, अलीकडील उद्रेकाचा सर्वाधिक प्रादुर्भाव बुर्किना फासो, आयव्हरी कोस्ट, घाना आणि लायबेरियामध्ये, आंतरराष्ट्रीय सीमांजवळील समुदायांसह, केंद्रित झाला आहे. एकूण ६७ निश्चित रुग्णांपैकी १८ जणांचा मृत्यू झाला असून, मृत्यूदर सुमारे २७% आहे.
सीमापार प्रसार जोखीम
जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) म्हटले आहे की, सीमापार लोकसंख्येची हालचाल, रोगप्रसार करण्यास सक्षम असलेल्या डासांची उपस्थिती आणि लसीकरणाचे असमान प्रमाण हे पुढील प्रसाराचा धोका वाढवणारे प्रमुख घटक आहेत. घराबाहेरील काम, शेती, खाणकाम आणि जंगल भागातील कामांमुळे लोक वारंवार या रोगाच्या संपर्कात येतात. ज्या शहरी आणि उपनगरीय भागांमध्ये एडीस इजिप्ती डास आधीच स्थिरावलेले आहेत, तिथे या रोगाचा शिरकाव होणे हा एक अतिरिक्त धोका आहे. डेंग्यूप्रमाणेच , पिवळा ताप (यलो फिव्हर) देखील एडीस डासांमुळे पसरतो.
संस्थेने २७ ऑक्टोबर रोजी आफ्रिकन प्रदेशातील एकूण धोका मध्यम असल्याचे मूल्यांकन केले. यासाठी संभाव्य संसर्ग सुरू राहणे, सीमा ओलांडून पसरण्याची शक्यता, प्रतिकारशक्तीतील तफावत आणि कार्यान्वयनातील मर्यादा ही कारणे दिली. जागतिक धोका कमी आहे. काही जोखमीच्या भागांमध्ये प्रतिकारशक्तीमध्ये तफावत आहे, ज्यात अशा ठिकाणांचा समावेश आहे जिथे प्रतिबंधात्मक लसीकरण मोहीम राबवली गेली नाही. अहवाल सादर करण्याच्या अंतिम तारखा देशानुसार वेगवेगळ्या आहेत, असे जागतिक आरोग्य संघटनेने म्हटले आहे. या वर्षाच्या सुरुवातीला, अमेरिकेतील सहा देशांनी मे महिन्याच्या अखेरपर्यंत पिवळ्या तापाच्या ७९ रुग्णांची नोंद केली होती, ज्यात कोलंबिया सर्वाधिक प्रभावित देश होता.
लसीकरण हा मुख्य बचाव आहे.
जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) म्हटले आहे की, पिवळ्या तापाच्या लसीचा एकच डोस आयुष्यभराचे संरक्षण देतो. आंतरराष्ट्रीय आपत्कालीन लसींच्या साठ्याचा वापर करून, प्रभावित देश उच्च-जोखमीच्या भागांमध्ये प्रतिबंधात्मक आणि उपचारात्मक लसीकरण करत आहेत. जूनमध्ये जागतिक आरोग्य संघटनेने सांगितले की, २०२४ मध्ये आफ्रिकेतील सरासरी नियमित लसीकरण व्याप्ती ६५% होती. २०२५ ते मे २०२६ दरम्यान, उच्च-जोखमीच्या देशांमधील मोहिमा ३५ दशलक्षाहून अधिक लोकांपर्यंत पोहोचल्या.
जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) देशांना निगराणी, प्रयोगशाळा चाचणी, कीटक नियंत्रण आणि सीमा ओलांडण्याच्या ठिकाणी समन्वय मजबूत करण्याचे आवाहन केले आहे. धोकादायक भागात जाणाऱ्या ९ महिने आणि त्याहून अधिक वयाच्या प्रवाशांचे लसीकरण केले पाहिजे, तथापि जागतिक आरोग्य संघटना प्रवास किंवा व्यापार निर्बंध न घालण्याचा सल्ला देते. या साथीच्या रोगांमुळे दक्षिण आणि पश्चिम आफ्रिकेतील डासांमुळे होणाऱ्या इतर धोक्यांमध्ये भर पडली आहे, ज्यात नामिबियातील मलेरियाचा समावेश आहे. पिवळ्या तापाच्या साथीचे निर्मूलन करण्याची जागतिक आरोग्य संघटनेची रणनीती २०१७ ते २०२६ पर्यंत आहे.
डब्ल्यूएचओने नऊ आफ्रिकन देशांमध्ये पिवळ्या तापाचे ६७ रुग्ण आढळल्याचा अहवाल दिला आहे, ही बातमी सर्वप्रथम कुड्स टाइम्स: जेरुसलेम आणि पॅलेस्टाईन, संदर्भासहित, यावर प्रसिद्ध झाली.